สุภาษิต
1
1 สุภาษิตของซาโลมอน บุตรดาวิด กษัตริย์แห่งอิสราเอล:
2 เพื่อให้รู้จักปัญญาและการอบรมสั่งสอน
ให้เข้าใจถ้อยคำที่ให้ความหยั่งรู้
3 เพื่อรับการอบรมให้ดำเนินชีวิตอย่างฉลาดรอบคอบ
ทั้งในความเที่ยงธรรม ความยุติธรรม และความเป็นธรรม
4 เพื่อให้คนไม่รู้เท่าทันมีไหวพริบ
และให้คนหนุ่มมีความรู้กับวิจารณญาณ—
5 เพื่อให้คนมีปัญญาฟังแล้วเรียนรู้ยิ่งขึ้น
และให้คนมีความเข้าใจได้รับคำชี้แนะที่ดี
6 เพื่อให้เข้าใจสุภาษิตและคำเปรียบเปรย
ถ้อยคำของคนมีปัญญาและปริศนาของพวกเขา
7 การยำเกรงพระยาห์เวห์ เป็นจุดเริ่มต้นของความรู้
แต่คนโง่เขลาดูหมิ่นปัญญาและการอบรมสั่งสอน
8 ลูกเอ๋ย ฟังคำสั่งสอนของพ่อ
อย่าทิ้งคำสอนของแม่
9 สิ่งเหล่านี้จะเป็นมาลัยงามบนศีรษะ
และเป็นสร้อยคล้องคอ
10 ลูกเอ๋ย ถ้าคนชั่วมาชักชวน
อย่ายอมตาม
11 ถ้าพวกเขาพูดว่า “มากับเราเถอะ
เราจะซุ่มดักฆ่าคน
แอบคอยทำร้ายคนบริสุทธิ์โดยไม่มีเหตุ
12 เราจะกลืนพวกเขาทั้งเป็นเหมือนเชโอล
กลืนทั้งตัวเหมือนคนที่ลงสู่หลุมลึก
13 เราจะพบของมีค่าทุกอย่าง
เอาของปล้นมาใส่บ้านให้เต็ม
14 มาร่วมเป็นพวกเดียวกับเราเถอะ
เราจะรวมเงินไว้กองเดียวกัน”—
15 ลูกเอ๋ย อย่าร่วมทางกับพวกเขา
ยั้งเท้าไว้ให้ห่างจากทางของพวกเขา
16 เท้าของพวกเขาวิ่งเข้าหาความชั่ว
พวกเขารีบไปหลั่งเลือด
17 กางตาข่ายให้นกเห็นก็เสียแรงเปล่า
18 แต่คนพวกนี้กลับวางกับดักให้ตัวเองต้องหลั่งเลือด
แอบคอยเอาชีวิตตัวเอง
19 ทางของทุกคนที่โลภอยากได้ทรัพย์ก็เป็นเช่นนี้
ความโลภนั้นคร่าชีวิตเจ้าของมัน
20 ปัญญาร้องเรียกอยู่ตามถนน
ส่งเสียงตามลานสาธารณะ
21 ร้องเรียกในย่านที่ผู้คนพลุกพล่าน
กล่าวถ้อยคำตรงทางเข้าประตูเมืองว่า
22 “พวกไม่รู้เท่าทันเอ๋ย จะรักความไม่รู้เท่าทันไปอีกนานแค่ไหน?
คนชอบเยาะเย้ยจะเพลิดเพลินกับการเยาะเย้ยไปถึงเมื่อไร
และคนโง่เขลาจะเกลียดความรู้อีกนานเพียงใด?
23 หันกลับมาเมื่อฉันตักเตือน
ดูสิ ฉันจะเปิดเผยความในใจให้ฟัง
และจะทำให้รู้ถ้อยคำของฉัน
24 ฉันเรียกแล้ว แต่กลับปฏิเสธ
ฉันยื่นมือออก แต่ไม่มีใครสนใจ
25 กลับเมินคำแนะนำของฉันทั้งหมด
และไม่เอาคำตักเตือนของฉันเลย
26 ฉันก็จะหัวเราะเมื่อภัยพิบัติมาถึง
จะเยาะเมื่อความหายนะครอบงำ
27 เมื่อความหายนะถาโถมเหมือนพายุ
เมื่อภัยพิบัติมาถึงเหมือนลมหมุน
เมื่อความทุกข์และความคับแค้นเข้ามาหา
28 แล้วพวกเขาจะร้องเรียกฉัน แต่ฉันจะไม่ตอบ
พวกเขาจะเสาะหาฉันอย่างจริงจัง แต่จะไม่พบ
29 เพราะพวกเขาเกลียดความรู้
และไม่เลือกที่จะยำเกรงพระยาห์เวห์
30 พวกเขาไม่เอาคำแนะนำของฉัน
และดูหมิ่นคำตักเตือนทั้งหมดของฉัน
31 ดังนั้นพวกเขาจะกินผลจากทางของตนเอง
และอิ่มหนำกับแผนการของตนเอง
32 คนไม่รู้เท่าทันจะตายเพราะหันหลังให้ปัญญา
ความชะล่าใจของคนโง่เขลาจะทำลายพวกเขา
33 แต่คนที่ฟังฉันจะอยู่อย่างปลอดภัย
และจะอยู่อย่างสบายใจ ไม่ต้องกลัวภัยร้าย”